VinFast, FPT, Vinamilk mang mô hình kinh doanh xanh ra thế giới ra sao?

Hành trình Go Global của doanh nghiệp Việt đang có những bước chuyển mới khi hoạt động mở rộng ra nước ngoài không còn giới hạn ở xuất khẩu hàng hóa mà ngày càng gắn với đầu tư nhà máy, phát triển công nghệ, xây dựng chuỗi cung ứng và đưa các mô hình kinh doanh sang thị trường sở tại.

Trong xu hướng đó, các yếu tố môi trường, xã hội và quản trị (ESG) đang được không ít doanh nghiệp tích hợp vào chiến lược phát triển.

Từ sản phẩm đến công nghệ xanh

VinFast là một trường hợp đáng chú ý khi lựa chọn xe điện làm trọng tâm trong chiến lược phát triển và mở rộng thị trường quốc tế. Không chỉ đưa sản phẩm ô tô điện ra nước ngoài, doanh nghiệp này còn từng bước xây dựng hệ sinh thái giao thông xanh, gồm sản xuất, phân phối, dịch vụ và hạ tầng sạc.

Trong quý I năm nay, công ty ghi nhận doanh thu 23.111 tỷ đồng (920,7 triệu USD), tăng 42% so với cùng kỳ năm trước, chủ yếu đến từ doanh số xe điện tăng mạnh tại Việt Nam, cùng đóng góp từ các thị trường quốc tế như Ấn Độ, Indonesia và Philippines.

Cùng với hoạt động kinh doanh, hãng tiếp tục mở rộng mạng lưới bán lẻ và hậu mãi, đạt 447 showroom xe điện trên toàn cầu tính đến cuối quý I. Hãng cũng ký biên bản ghi nhớ với 29 đối tác hậu mãi tại nhiều thị trường để thiết lập các xưởng dịch vụ theo tiêu chuẩn toàn cầu của hãng. Doanh nghiệp đặt mục tiêu mở rộng mạng lưới lên hơn 1.100 xưởng dịch vụ trong năm nay, phủ khắp Bắc Mỹ, châu Âu, Trung Đông và châu Á.

Ở góc độ môi trường, VinFast triển khai các giải pháp giảm phát thải khí nhà kính và tăng sử dụng năng lượng tái tạo trong hoạt động sản xuất. Theo Báo cáo phát triển bền vững 2025, doanh nghiệp đã lắp đặt và sử dụng điện mặt trời từ tháng 4/2025, sớm hơn 4 tháng so với kế hoạch ban đầu. Đến cuối năm này, công ty hoàn thành giai đoạn 1 của hệ thống điện mặt trời, góp phần giảm 11.200 tấn CO2 tương đương.

Trong lĩnh vực công nghệ, FPT cũng đang đưa năng lực công nghệ Việt Nam tham gia sâu hơn vào thị trường quốc tế. Thay vì chỉ cung cấp dịch vụ công nghệ thông tin, tập đoàn mở rộng sang các dự án chuyển đổi số, chuyển đổi công nghệ quy mô lớn, ứng dụng AI và các nền tảng số cho khách hàng toàn cầu.

Năm 2025, doanh thu dịch vụ công nghệ thông tin tại thị trường nước ngoài của FPT đạt 35.382 tỷ đồng, tăng 14%. Doanh thu ký mới đạt 40.636 tỷ đồng, tăng 23% so với năm trước. Tập đoàn thắng thầu 26 dự án có quy mô trên 10 triệu USD, gấp đôi năm trước.

FPT có hơn 4.100 lao động người nước ngoài thuộc 82 quốc tịch, tính đến cuối năm 2025 (Ảnh: DN).

Trong chiến lược ESG, công nghệ không chỉ là sản phẩm kinh doanh mà còn là công cụ hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu nguồn lực và chuyển đổi xanh. Các giải pháp AI, dữ liệu, điện toán đám mây và tự động hóa có thể được ứng dụng trong quản lý năng lượng, kiểm soát vận hành và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.

Ở mảng thực phẩm, Vinamilk lựa chọn hướng đi khác, đó là đưa mô hình sản xuất bền vững, hệ thống trang trại và các tiêu chuẩn quản trị quốc tế trở thành nền tảng mở rộng thị trường. Theo Báo cáo thường niên năm 2025, sản phẩm của đơn vị đã có mặt trên 5 châu lục, tại 65 quốc gia và vùng lãnh thổ. Doanh thu từ thị trường quốc tế liên tục gia tăng.

Một trong những điểm đáng chú ý trong mô hình phát triển của hãng sữa này là việc kết hợp hoạt động sản xuất với các tiêu chuẩn môi trường và phát triển cộng đồng. Doanh nghiệp đang theo đuổi lộ trình Net Zero, đặt mục tiêu cắt giảm 15% phát thải khí nhà kính vào năm 2027, 55% vào năm 2035 và tiến đến phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.

Năng lượng xanh mở rộng không gian phát triển

Bên cạnh xe điện, công nghệ và thực phẩm, năng lượng tái tạo cũng đang trở thành một hướng mở rộng hoạt động của các tập đoàn Việt Nam.

Trong hệ sinh thái Vingroup, Công ty Năng lượng VinEnergo đang đặt tham vọng phát triển thành doanh nghiệp năng lượng tái tạo có quy mô quốc tế. Đầu năm nay, doanh nghiệp công bố danh mục dự án năng lượng tái tạo quốc tế đầu tiên với tổng quy mô 10 GW đã đạt thỏa thuận triển khai, tập trung tại châu Á và châu Âu.

Theo kế hoạch, công ty này hướng tới phát triển tổng công suất 100 GW trong 3 năm, trong đó 50 GW tại các thị trường quốc tế. Tại Bắc Âu, doanh nghiệp hợp tác với GreenGo Energy triển khai danh mục dự án 2 GW ở Đan Mạch và Thụy Điển, hướng tới mở rộng lên 6,2 GW tại khu vực này và châu Âu.

Ở Philippines, VinEnergo hợp tác với 3 đối tác phát triển các dự án điện mặt trời tổng công suất 3,8 GW tại Luzon, Visayas và Mindanao. Trong các dự án này, doanh nghiệp nắm trên 80% tỷ lệ sở hữu, đảm nhận vai trò chính từ huy động vốn, xây dựng đến vận hành. Một số dự án đã khởi động và dự kiến đi vào hoạt động trong giai đoạn 2027-2028.

Đáng chú ý, doanh nghiệp định hướng tích hợp hệ thống pin lưu trữ năng lượng (BESS) vào danh mục dự án. Giải pháp này nhằm hỗ trợ điều phối nguồn điện tái tạo, nâng cao tính ổn định trong vận hành và tối ưu hiệu quả kinh tế của các dự án.

Việc mở rộng đầu tư ra nước ngoài cho thấy doanh nghiệp Việt đang từng bước tham gia sâu hơn vào thị trường năng lượng sạch quốc tế, không chỉ thông qua cung cấp thiết bị hay dịch vụ mà còn trực tiếp phát triển, đầu tư và vận hành các dự án.